Avrupa’da deniz taşımacılığının karbonsuzlaşması için kritik öneme sahip yeşil hidrojen ve sentetik deniz yakıtlarının üretimi, belirli ülkelerde yoğunlaşmaya başladı. İspanya, Danimarka, Norveç ve Fransa, önümüzdeki yıllarda derin deniz taşımacılığının ihtiyaç duyacağı e-metanol ve e-amonyak gibi alternatif yakıtların ana üretim merkezleri olarak öne çıkıyor.

Avrupa genelinde planlanan ve duyurulan projeler, 2032 yılına kadar yaklaşık 3,6 milyon ton petrol eşdeğeri yeşil deniz yakıtı üretim potansiyeli ortaya koyuyor. Bu hacim, mevcut deniz yakıtı tüketimine kıyasla sınırlı kalsa da, üretim kapasitesinin az sayıda ülkede toplanması, gelecekte gemilerin yakıt ikmal rotalarını yeniden şekillendirebilecek bir dönüşüme işaret ediyor.

Bu alanda Danimarka, hem proje sayısı hem de ölçek açısından öne çıkarken; İspanya, büyük limanlar çevresinde konumlanan üretim tesisleriyle ikinci sırada yer alıyor. Norveç ve Fransa ise daha düşük toplam kapasiteye sahip olmalarına rağmen, planlanan üretimin önemli bir bölümünü doğrudan deniz taşımacılığına ayırmalarıyla dikkat çekiyor.

Denizcilik sektörüne özel üretim açısından e-amonyak ve e-metanol projeleri ön plana çıkıyor. Danimarka’da faaliyete geçen büyük ölçekli e-metanol tesisi, alternatif deniz yakıtlarının ticari ölçekte üretilebileceğini göstermesi bakımından önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Üretilen yakıtın bir bölümü hâlihazırda çift yakıtlı gemilerde kullanılmaya başlanmış durumda.

Buna karşın, yeşil deniz yakıtlarının yaygınlaşmasının önünde hâlen önemli engeller bulunuyor. Mevcut projelerin büyük bölümü planlama veya erken geliştirme aşamasında yer alırken, deniz taşımacılığını birincil hedef olarak belirleyen proje sayısı sınırlı kalıyor. Yüksek maliyetler, talep belirsizliği ve diğer sektörlerle yaşanan rekabet, yatırımların hızını yavaşlatıyor.

Avrupa’da uygulamaya giren yeni emisyon düzenlemeleri ve sürdürülebilir yakıt politikaları sektöre yön verse de, uzmanlar daha güçlü ve uzun vadeli talep sinyalleri olmadan yeşil deniz yakıtlarının istenen ölçekte yaygınlaşmasının zor olacağı görüşünde. Önümüzdeki birkaç yıl içinde alınacak yatırım ve politika kararları, bugün plan aşamasında olan projelerin hayata geçip geçmeyeceğini ve deniz taşımacılığının net sıfır emisyon hedefine ne ölçüde yaklaşacağını belirleyecek.