Geçtiğimiz günlerde Ege’de, Atina’nın güneyindeki Fleves Adası açıklarında Türk bayraklı 17.5 metre boyunda ve 25 ton ağırlığındaki lüks katamaran su alarak battı. Teknedeki İzmir Ticaret Borsası Başkanı Işınsu Kestelli ile beraberindeki 9 kişi, Yunan Sahil Güvenlik ekipleri ve bir motoryatın müdahalesi sonucu kurtarıldı. Cevabı aranan soru şu: Koca tekne bu kadar kısa sürede nasıl battı?

İzmir Ticaret Borsası Başkanı Işınsu Kestelli ve beraberindeki 9 kişiyi taşıyan Türk bayraklı lüks katamaran, 14 Ağustos gecesi Atina’nın güneyindeki Fleves Adası’nın batısında seyrederken su almaya başladı. 

Kısa sürede teknenin kıç tarafı suya gömülünce, acil durum çağrısı yapıldı. Yunan Ana Arama Kurtarma Merkezi derhal bölgeye iki Sahil Güvenlik botu sevketti. Ancak botlardan önce olay yerinde bulunan Cayman Adaları bayraklı “Opera” adlı motoryatın personeli yaşanan can pazarında sudaki kazazedeleri salimen kurtarmayı başardı.

Olay, 14 Ağustos’ta Atina’nın güneyinde 
Saronik Körfezi’ndeki Fleves Adası’nın yaklaşık 
2 deniz mili batısında meydana geldi. 

Ardından Yunan Sahil Güvenlik ekiplerine teslim edilen kazazedeler Vouliagmeni Marina’da sağlık kontrolünden geçirildi ve durumlarının iyi olduğu öğrenildi. Işınsu Kestelli ve beraberindekiler daha sonra Türkiye’ye döndü. Yunan makamları da olayla ilgili inceleme başlattı.

KATAMARANLARIN EN ZAYIF NOKTASI

Olayın Yunan ana karasına yakın ve yoğun trafik hattı üzerinde meydana gelmesi, müdahale süresini kısalttı böylece muhtemel bir facia olabildiğince ucuz atlatıldı. Şimdi nedeni araştırılıyor.

Raporlar, olay sırasında bölgede kuzeyli 5 Bofor gücünde rüzgar gösteriyor ki, bu da 17-21 knot aralığında “fırışka” denilebilecek bir kuvvet. Bu gücün 17.5 metre boyunda ve 25 ton ağırlığındaki Bali 5.8 tipi katamaranı etkilemesi pek olası değil.

Akla ilk gelen nokta, katamaranın güvertesini taşıyan tüplerin iç tarafında yer alan “Acil Çıkış” pencereleri.

Bu pencereler (hatch), teknenin alabora (ters kapak) olması durumunda içeride kalanları kurtarmak için tasarıma eklenen bir “güvenlik” ekipmanı.

Ancak zaman içinde yaşanan olaylara bakıldığında “ciddi bir güvenlik riski” barındırdığı da ortaya çıkıyor.

Bu riskler “üretim hatası” olabileceği gibi, “hatalı kullanım” da öne çıkıyor.

Zira “Escape Hatch” denen “Acil Kaçış Pencereleri”nin kesinlikle her durumda kapalı olması gerekiyor.

Ne var ki, sakin bir koyda hele de gece konaklama yapıldığında, “kabin havalandırması” amacıyla açılması ya da “aralanması” söz konusu olabiliyor. Daha sonra ya açık, ya da aralık unutuluyor. Teknede seyir sırasında oluşan titreşim ve çarpan sular pencereyi tamamen açınca içeri su girmesine yol açabiliyor.

Aslında bu pencereler açık kaldığında “uyarı” vermesi gerekiyor. Ne var ki, yukarıda andığımız nedenlerle “alarm uyarısı rahatsızlık yarattığı” için sistem devre dışı bırakılabiliyor.

Diğer neden ise üretim kaynaklı… Nitekim 2020 yılında dört büyük katamaran üretiicisi Lagoon, Fountaine Pajot, Catana-Bali ve Nautitech tarafından yayınlanan ortak açıklamada, GOIOT Systems tarafından üretilen bu ekipmanlarda “sorun yaşanabileceği” duyurulmuş, “camın, seffaf panel çerçevesinden ayrılabileceği” ifade edilmişti.     

Nisan 2025’te GOIOT Systems, bu sorunla ilgili vakalar yaşandığını doğrulamış ve belli üretim tarihlerindeki teknelerin servisler tarafından kontrol edilmesi çağrısı yapmıştı.

FİZİKİ KONTROL “ALIŞKANLIK” OLMALI

Sonuç olarak yaklaşık fabrika çıkış fiyatı 1 milyon 650 bin ile 1 milyon 980 bin Euro bandında seyreden Bali 5.8’i böylesine basit bir sorunun batırmış olma olasılığı hayli yüksek görünüyor. Ama kesin neden Yunanlı makamların incelemesi sonucu ortaya çıkacak. 

Yine de aklınızda bulunsun. Eğer çok gövdeli bir tekne ile seyre çıkıyorsanız, belli periyotlarla bu “sabıkalı” noktaları “elle” ve “gözle” kontrol etmenizde sonsuz yarar var.

Elbette, denizle “şaka” olmayacağı için sadece çok gövdeliler değil, denize çıkan tüm teknelerin belli noktalarını, aralıklarla kontrol etmek de unutulmamalı.   

Bu vesile ile Işınsu Kestelli hanımefendi başta olmak üzere tüm kazazedelere “geçmiş olsun” diyoruz.     

NOT:
Bazı fotoğraflar sadece “konuyu tanımlama” amacıyla
kullanılmıştır. Yaşanan olayla bir ilgileri yoktur.