Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü (UNCTAD), dünyanın en önemli ticaret koridorlarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinde son zamanlarda yaşanan aksamaların küresel ticaret ve kalkınma üzerindeki etkilerini inceleyen hızlı bir analiz raporu yayınladı : “Hürmüz Boğazı’ndaki aksamalar: Küresel ticaret ve kalkınma için etkileri “.

Boğaz, küresel deniz yoluyla yapılan petrol ticaretinin yaklaşık dörtte birini, ayrıca önemli miktarda sıvılaştırılmış doğal gaz ve gübreyi taşımaktadır.

Bölgedeki askeri gerilim, bu dar geçitten geçen nakliye akışını aksatarak enerji piyasaları, deniz taşımacılığı ve küresel tedarik zincirleri üzerinde zincirleme etkiler yaratabileceği endişelerini artırdı.

Başlıca Bulgular

Enerji piyasaları anında tepki verdi ve Brent petrolün varil fiyatı 90 doların üzerine çıktı.

Petrol tankerleri için navlun oranları ve savaş riski sigorta primleri hızla artarken, deniz yakıtı maliyetleri de yükseliyor ve bu da tedarik zincirleri genelinde nakliye maliyetlerini artırıyor.

Küresel deniz yoluyla yapılan gübre ticaretinin yaklaşık üçte biri (yaklaşık 16 milyon ton) bu boğazdan geçiyor ve bu durum, en yoksul ülkelerden bazılarının gübreye erişimi konusunda endişelere yol açıyor.

Gelişmekte olan ekonomiler, yüksek borç yükleri ve artan borçlanma maliyetleri nedeniyle yeni fiyat şoklarını absorbe etme kabiliyetlerinin sınırlı olması sebebiyle özellikle risk altında olabilirler.

COVID-19 ve Ukrayna’daki savaş da dahil olmak üzere geçmiş krizler, enerji, ulaşım ve tarımsal girdilerdeki aksamaların birbirine bağlı pazarlara ne kadar hızlı yayılabileceğini gösterdi.

IMO, Orta Doğu’daki durumu görüşmek üzere Olağanüstü Konsey toplantısı çağrısında bulundu.

Konsey, Arap Denizi, Umman Denizi ve Körfez bölgesinde, özellikle Hürmüz Boğazı ve çevresinde, gemi taşımacılığı ve denizciler üzerindeki etkiye odaklanacaktır.

Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), Arap Denizi, Umman Denizi ve Körfez bölgesindeki, özellikle Hürmüz Boğazı ve çevresindeki durumun denizcilik ve denizciler üzerindeki etkilerini ele almak üzere Konseyinin Olağanüstü Oturumunu düzenleyecektir.

Oturum, 18-19 Mart 2026 tarihlerinde İngiltere’nin Londra kentindeki IMO genel merkezinde, İspanya’dan Sayın Victor Jiménez’in başkanlığında gerçekleştirilecektir.

Olağanüstü Oturum (C/ES.36), çeşitli Konsey Üyelerinin talepleri üzerine toplanmıştır.

IMO Genel Sekreteri Arsenio Dominguez, bilgi paylaşımı ve son gelişmeler hakkında görüş alışverişinde bulunmak üzere sektör kuruluşlarıyla (11 Mart) ve üye devletlerle (12 Mart) brifingler düzenledi.

Konsey, IMO’nun yürütme organıdır ve IMO Genel Kurulu tarafından seçilen 40 üye devletten oluşmaktadır.