ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun (IRGC) iki ABD savaş gemisine balistik füze saldırısı düzenlediğini açıklamasının ardından İran bağlantılı üç ham petrol tankerine saldırı düzenledi. Üç gemiden ikisi kalıcı olarak devre dışı bırakılırken, üçüncü tanker Umman Körfezi’nde batırıldı. 

ABD ile İran arasındaki deniz gerilimi, 5 Eylül 2026’da petrol tankerlerinin hedef alınmasıyla yeni bir aşamaya taşındı. CENTCOM, İran Devrim Muhafızları’nın bölgedeki iki ABD Donanması savaş gemisine balistik füzeler fırlatmasının ardından Amerikan kuvvetlerinin üç İran ham petrol tankerine operasyon düzenlediğini bildirildi.

İki tanker kalıcı olarak devre dışı bırakıldı

CENTCOM açıklamasına göre tankerlerden biri Hark Adası açıklarında, diğeri ise Jask yakınlarında vuruldu. ABD ordusu her iki geminin de kalıcı olarak devre dışı bırakıldığını açıkladı.

Üçüncü tanker M/T Kylo ise Umman Körfezi’nde birden fazla kritik noktadan vuruldu. ABD’li yetkililer, saldırı öncesinde mürettebata gemiyi terk etmeleri yönünde uyarı yapıldığını ve ardından geminin operasyon dışı bırakıldığını belirtti. CENTCOM daha sonra Kylo’nun battığını duyurdu. 

ABD: “IRGC’ye ekonomik maliyeti artıracağız”

CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper, operasyonun İran’a yönelik açık bir misilleme mesajı taşıdığını belirtti.

Cooper, İran’ın ABD gemilerine saldırması halinde Washington’ın daha yüksek ekonomik maliyet uygulayacağını ve gerektiğinde İran’ın petrol filosunu hedef almaktan çekinmeyeceğini söyledi. 

ABD ordusu, hedef alınan üç tankerinin IRGC’yi ve bölgedeki bağlantılı grupları finanse ettiği öne sürülen milyarlarca dolarlık bir “gölge filo” ağının parçası olduğunu savundu. Bu iddia ABD tarafının açıklamasına dayanıyor.

ABD savaş gemileri saldırıdan kaçındı

CENTCOM, İran’ın bir uçak gemisi ile güdümlü füze destroyerine yönelik çok sayıda saldırısının ABD gemileri tarafından başarıyla savuşturulduğunu ve olaylarda hiçbir Amerikan personelinin yaralanmadığını açıkladı. 

Öte yandan İran tarafı da ABD’nin tanker saldırılarına karşılık verdiğini ve bazı gemileri hedef aldığını açıkladı. Böylece Hürmüz Boğazı ve Umman Körfezi çevresindeki ticari gemi trafiği üzerindeki güvenlik riski daha da yükseldi. Reuters’ın aktardığına göre tarafların karşılıklı saldırıları, bölgedeki deniz taşımacılığı açısından yeni bir belirsizlik yaratmış durumda. 

Deniz ticareti için alarm

İran ile ABD arasındaki çatışmanın petrol tankerlerine doğrudan sıçraması, dünyanın en kritik enerji geçiş güzergâhlarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilerin güvenliği konusundaki endişeleri artırıyor.

Son gelişmeler, yalnızca askeri hedeflerin değil, petrol taşımacılığı ve ticari tanker filosunun da çatışmanın doğrudan hedefi haline gelebileceğini gösteriyor. Bu durum, tanker işletmecileri, sigorta şirketleri ve enerji piyasaları açısından bölgedeki risk primlerinin yeniden değerlendirilmesine yol açabilir. 

Kaynak: U.S. Central Command (CENTCOM), Reuters.