Singapur merkezli emtia ticaret şirketi Trafigura, Ortadoğu’daki çatışma nedeniyle küresel piyasanın 1,1 milyar varilden fazla petrol kaybettiğini belirterek, üretim ve sevkiyat akışlarının çatışma öncesi seviyelere geri dönmesinin çoğu tahmine göre haftalar değil, aylar süreceği konusunda uyardı.

Trafigura, 2026 yarıyıl mali raporunda, “Bu, arz açığımızın devam edeceği anlamına geliyor” dedi. “Eğer çatışma, nakliye akışlarına getirilen kısıtlamalarla birlikte devam ederse, bu zorluklar gerçekten tarihi bir boyut kazanacak.”

Trafigura’nın tahminine göre, günlük kayıplar çatışma öncesi seviyelere kıyasla yaklaşık 14 milyon varil/gün civarında. Bu rakam, kullanılan çeşitli bypass güzergahları ve boru hatlarını da içeriyor; bunlar olmasaydı kayıp günlük 20 milyon varilin üzerinde olurdu. Bu kayıplar, dünyanın şimdiden 1,1 milyar varilden fazla petrol kaybettiği anlamına geliyor.

Gemilere yönelik saldırı tehdidi nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndan geçen sevkiyat hacmi neredeyse sıfır seviyesinde kalmaya devam ediyor. Hem ham petrol hem de rafine petrol üretimi önemli ölçüde kısıtlanmış durumda.

Trafigura, Katar’ın dünya LNG üretiminin yaklaşık %20’sini karşılaması ve normal seviyelerde üretim veya ihracat yapamaması nedeniyle doğalgaz üretiminin de benzer şekilde etkilendiğini belirtti.

Sonuç olarak, çatışma sırasında küresel enerji fiyatları keskin bir şekilde yükseldi. Trafigura’ya göre, ham petrol (Brent) ve dizel fiyatları %60, benzin (perakende) fiyatları %50’den fazla ve jet yakıtı fiyatları %70’ten fazla arttı. Bu arada, Avrupa’daki doğal gaz fiyatları da savaştan önceki döneme göre yaklaşık %60 daha yüksek.

Baş ekonomist Saad Rahim, “Şimdiye kadar fiyatları kontrol altında tutan faktörler piyasaya zaman kazandırdı, ancak bir çözüm getirmedi” diye vurguladı.

Şirket, OECD ticari (SPR dışı) stoklarının hızla azalmaya başladığını ve çoğunun beş yıllık aralıklarının çok altına düştüğünü belirtti. Özellikle ABD benzin stokları, sürüş sezonu ve rafineri bakımı sonrasında, ancak sürüş sezonu başlamadan önce, normalde yıl sonundaki seviyelerine ulaştı.

Batı pazarlarında da henüz bir sıkışıklık hissedilmiyor çünkü Asya, Avustralya ve Afrika’da talepte önemli düşüşler yaşandı.

Önümüzdeki haftalarda bir barış anlaşması hâlâ mümkün olsa da, fiziki piyasalar şimdiden ciddi zorluklarla karşı karşıya.

Trafigura, “Diğer pazarlar üzerindeki zincirleme etkiler şu ana kadar nispeten sınırlı kaldı,” diye belirtti, “ancak özellikle Asya pazarlarında stres belirtileri ortaya çıkmaya başlıyor.”

Asya’nın önde gelen para birimlerinin çoğu, krizin başlamasından bu yana önemli ölçüde değer kaybetti ve birçoğu dolara karşı tüm zamanların en düşük seviyelerine ulaştı.

Şirkete göre, müzakereler sonucunda yakın zamanda bir barış sağlanırsa, baskı bir nebze hafifleyecek olsa da, üretim ve nakliye akışlarının çatışma öncesi seviyelere dönmesi aylar sürecek, bu da arz açığının muhtemelen her halükarda devam edeceği anlamına geliyor.

Trafigura, çatışmanın devam etmesi halinde önümüzdeki zorlukların çok ciddi olacağı konusunda uyarıyor.